Column

Column: Pubers, ik lust ze rauw

door Hugo van Gendt

‘Pubers, ik lust ze rauw’. Dat was de mening van Mieke, mijn vrouw, toen we het over de ontwikkeling en opvoeding van kinderen hadden. Dit was in de jaren dat wij nog niet definitief voor het ouderschap hadden gekozen.

Meer
We liepen samen de verschillende stadia van het ouder zijn door en probeerden ons voor te stellen hoe je die beleeft. Zoals veel mannen was ik niet dol op baby’tjes en had het idee dat kinderen pas leuk worden als je met ze kan praten (ik wist nog niet hoeveel er aan je gevoelens verandert als je eigen kind in de wieg ligt). Daarnaast vond ik pubers natuurlijk interessant (anders kan je nooit zoveel jaren met plezier voor de klas staan), maar waarschuwde Mieke wel dat het niet gemakkelijk zou worden om ze op te voeden. Zij vond dat onzin en zag er juist naar uit. De pubertijd is echt de meest interessante periode in de ontwikkeling van kinderen, vond ze. Het leek haar heerlijk om te zien hoe pubers in opstand komen tegen de gevestigde orde en hun eigen weg in het leven vinden. Hoe anders beleef je zoiets als je zelf die gevestigde orde bent geworden.

Mijn ervaring in die tijd was met kinderen van ongeveer 12 tot 18 jaar. Ik zag ze binnenkomen in de brugklas, kleine jongetjes met te grote tassen en jongens die wat groter waren en al een beetje stoer. Daarnaast heel kleine stille meisjes, maar ook van die uit de kluiten gewassen jongedames met al een beetje mascara en half afgesleten nagellak. Enkele meisjes zaten, volgens hun ouders, al in de puberteit: ze waren thuis opstandig. Op school merkte je daar weinig van, er was veel onderlinge rivaliteit, maar voor de docenten waren ze over het algemeen poeslief. In klas twee begonnen de meeste jongens ook te puberen en waren de klassenfeesten problematisch: de meisjes wilden met de jongens dansen, maar die durfden nog niet. Aan het einde van klas twee begon pas de toenadering tussen de twee seksen. In klas 3 en hoger kwam ik overwegend jonge (bijna) volwassenen tegen, met wie een goed gesprek te voeren was. Toch wist ik uit de verhalen van de ouders van deze kinderen, dat ze thuis vaak heel moeilijk waren. De uitdrukking van mijn schoonmoeder: ‘hoe groter de kinderen, des te groter de zorgen’ werd door veel ouders van mijn leerlingen onderschreven. Op school ben ik maar zelden echt vervelende kinderen tegen gekomen.

Toen onze eigen kinderen de puberteit in gingen, merkten we daar bij beiden in eerste instantie niet veel van. Toch hadden ook zij wel hun luimen. Ik heb het altijd heel boeiend gevonden te bemerken hoe pubers, gestuurd  door hun hormoonhuishouding, vrij onverwacht van alles en nog wat vinden en willen. Heel vaak onredelijk, soms zelfs flink in hun eigen nadeel, maar toch moet het. Het ontwikkelen van een eigen wil moet je als ouder heel serieus nemen, maar intussen wil je je kinderen toch ook tegen zichzelf beschermen. Onze kinderen waren geen uitzondering; van tijd tot tijd was er wel onenigheid.
Uit principe deelden wij geen lijfstraffen uit. Gevolg daarvan waren ellenlange discussies over wat er allemaal wel en niet van de kinderen werd verwacht. Ooit ontlokte dat mijn zoon de verzuchting: ‘Waarom sla je me gewoon niet zoals andere vaders dat doen. Ik word doodziek van al dat gepreek.’ Omdat zij altijd thuis was voor de kinderen, heeft Mieke het het zwaarst te verduren gehad. Zodra er op school iets mis was gegaan, of in vriendschappen stress was ontstaan, kreeg zij meteen de wind van voren. Andere mensen waren altijd enthousiast over het gedrag van onze kinderen, ook in de perioden dat hun gedrag thuis nogal wat te wensen over liet. Over het algemeen vonden we dat prima, maar soms verzuchtten we wel dat andersom ook wel rustig zou zijn: thuis lief en elders vervelend.

Al met al hebben haar inspanningen twee geweldige jonge mensen opgeleverd (je schijnt een ontaarde vader te zijn als je dat niet vindt), die ieder hun eigen weg in het leven gevonden hebben. Wij zijn natuurlijk heel erg benieuwd of zij later ook kinderen gaan opvoeden en vooral hoe ze met hun pubers om zullen gaan.