December 2010
In dit nummer:
6 En toen kreeg ik school…
door Willem Wagenaar
In de vorige twee nummers van Bij de Les werd aandacht besteed aan radicalisering bij leerlingen. Wanneer er inderdaad sprake is van een leerling die radicaliseert, zijn de mogelijkheden om daar wat aan te veranderen beperkt, maar zeker niet afwezig. Wat kan de rol van school zijn bij het tegengaan van rechtsextremistische radicalisering?
14 Examentraining voor VO-scholieren
door Marieke Snippe
Veel universiteiten bieden het aan: examen training. In een paar dagen tijd worden leerlingen intensief voorbereid op het eind examen. Doel is niet alleen het ver groten van de slagingskans, maar ook het halen van een hoger cijfergemiddelde met het ook op de loting.
16 Liberal Arts and Sciences
Door Gera Stuurwold
Breed geïnteresseerde vwo-leerlingen kunnen in Nederland sinds 1998 terecht bij een groeiend aantal University Colleges. Geselecteerde studenten volgen hier naar Amerikaans model een brede wetenschappelijke bachelor in Liberal Arts and Sciences. Het University College Utrecht was de eerste in zijn soort.
19 Loopbaanontwikkelingen
door Tom Luken
Enige tijd geleden verzuchtte Doekle Terpstra, voorzitter van de HBO-raad: ‘Veel studenten stoppen al binnen een week. Dan denk je: hadden die niet wat beter over hun studiekeuze kunnen nadenken?’ Er is een wijdverspreid geloof, dat je voor goede keuzen goed moet nadenken. Hoe gefundeerd is deze overtuiging?
Meer
22 Stelling van de maand (Linken naar deze stelling van de maand)
24 Dyslexie is meer dan een taalprobleem
door Marga Kemper en Anja van Kleef
Het Protocol Dyslexie MBO heeft een ambitieus doel: mbo-studenten met dyslexie krijgen de begeleiding die ze nodig hebben om hun beroepsopleiding te voltooien. Het protocol biedt handvatten voor begeleiders om dyslexiebeleid vorm te geven in het mbo.
27 Column - Reclame
door Nynke Bosma
Dat is geen goede reclame voor de opleiding… Bestaat er überhaupt goede reclame? Neem een reclame voor tampons, waarin ze zeggen: “Have a happy period”. Nu ik kan u zeggen als ik mijn ‘period’ heb, ben ik not happy. In de reclame zie je vrolijk dartelende, natuurlijk perfect gevormde, dames, die heel blij zijn met hun period. Deze reclame moet wel door een man gemaakt zijn. Elke vrouw weet toch dat je dan liever op de bank hangt in je joggingbroek met een kop thee en een stukje chocola. Of een reclame voor thee ‘ thee met fruit infusions’ wat zijn in vredesnaam fruit infusions? De meest gekke termen gebruiken ze om hun product aan de man/vrouw te brengen. Het liefst ook nog in het Engels.
Meer
28 Hoe democratisch zijn de leerlingen?
door Geert ten Dam
Voor scholen die een invulling geven aan burgerschapsvorming van hun leerlingen is het van belang dat zij zélf inzicht krijgen in het resultaat van hun inspanningen. Het Hillevaartcollege leverde nogal wat inspanningen om de basiswaarde ‘respect voor elkaar’ gestalte te geven. Met een meetinstrument volgde de school haar eigen inspanningen.
Uitgewerkte schema sociale taken.
Burgerschap: componenten van burgerschapscompetenties en burgerschapsgedrag
| COMPONENTEN SOCIALE TAKEN |
Kennis weten, begrijpen, inzicht hebben in |
Attitude vinden, willen, bereid zijn |
Vaardigheid een inschatting maken van wat je kunt |
Reflectie nadenken over onderwerpen |
Gedrag |
| Een jongere met deze kennis … |
Een jongere met deze attitude … |
Een jongere met deze vaardigheid … |
Een jongere met deze reflectie … |
Een jongere die adequaat als burger handelt… |
| Democratisch handelen Het aanvaarden van en bijdragen aan een democratische samenleving. |
… weet wat democratische principes zijn en wat het handelen volgens die principes inhoudt. |
… wil ieders stem horen, dialoog aangaan en een actieve, kritische bijdrage leveren. |
… kan het eigen standpunt naar voren brengen en luisteren naar de standpunten van anderen. |
… denkt na over (on)democratische kwesties en kwesties van (on)macht en (on)gelijke rechten. |
… respecteert andere meningen en meerderheids/ minderheidsstandpunten; reflecteert op de wijze waarop beslissingen tot stand komen. |
| Maatschappelijk verantwoord handelen Medeverantwoor-delijkheid nemen voor de leefgemeenschappen waartoe men behoort. |
… kent sociale regels (wettelijke of ongeschreven regels voor het sociaal verkeer). |
… wil zich sociaal rechtvaardig opstellen (niemand uitsluiten), is bereid tot zorg en hulp, wil de ander en het milieu niet schaden door eigen gedrag. |
… kan zich sociaal rechtvaardig opstellen. |
… denkt na over belangentegenstellingen, sociale cohesie, sociale processen (in- en uitsluiting) en eigen bijdrage aan sociale rechtvaardigheid. |
… houdt zich aan spelregels, draagt iets bij aan het collectief belang, voorkomt dat de ander of het milieu geschaad wordt door eigen gedrag. |
| Omgaan met conflicten Betreft (lichte) conflictsituaties of belangen-tegenstellingen waarbij de jongere zelf ‘partij’ is. |
… kent manieren om conflicten op te lossen zoals zoeken naar win-win oplossingen, hulp van anderen inroepen, ongelijk bekennen, escalatie voorkomen. |
… wil conflicten onderzoeken, is bereid het standpunt van de ander serieus te nemen en samen naar een acceptabele oplossing te zoeken. |
… kan naar de ander luisteren, zich in de ander verplaatsen en win-win oplossingen zoeken. |
… denkt na over hoe het conflict heeft kunnen ontstaan, over eigen en andermans rol daarin en over mogelijkheden om conflicten te voorkomen of op te lossen. |
… analyseert eigen en andermans gedrag, gaat escalatie tegen, zoekt oplossing die voor ieder acceptabel is. |
| Omgaan met verschillen Bij ‘verschillen’ gaat het hier met name om sociale, culturele, religieuze en uiterlijke verschillen. |
… kent verschillen van culturele aard, heeft kennis van gedragsregels in verschillende sociale situaties, weet wanneer er sprake is van vooroordeel en discriminatie. |
… wil andermans opvattingen en leefstijl leren kennen, staat positief tegenover verschillen. |
… kan zich bewegen in onbekende sociale situaties, zich aanpassen aan andermans wensen of gewoonten. |
… denkt na over aard en gevolgen van verschillen tussen mensen, culturele achtergronden van gedrag en processen van in- en uitsluiting. |
… gaat goed om met alle soorten jongeren, past zich aan anderen aan, discrimineert niet. |
30 Als een dip te diep wordt
door Tamara Wally en Anne Wöstmann
Iedere docent kent waarschijnlijk wel een leerling met depressiesymptomen. Kenmerken als een dip, vermoeidheid, concentratieproblemen en een plotseling veranderende stemming kunnen bij de normale ontwikkeling van leerlingen in puberteit horen. Wanneer deze problemen echter lang duren, kan er meer aan de hand zijn.
35 Energizer - De profielkeuze
door Ivo Mijland
In de derde klas havo en vwo maken de meeste leerlingen een keuze voor hun toekomst. Veel leerlingen, maar vooral ook veel ouders, lopen ondanks alle informatie en voorbereidingen aan tegen een muur van twijfels. Daar kun je als mentor iets aan doen.